Aldatılmanın ne kadar çok ve çeşitli olduğunu ifade etmek için 
“Yediğimiz kazıklar uç uca eklense İstanbul boğazına köprü olurdu.” 
denirdi.
Bu deyişler eskide kaldı. 
Şimdilerde yenen kazıklar uç uca konsa, dünyayı boydan boya üç defa 
dolaşan tünel olur. 
“Mavi kapak” toplama kampanyası sonucunda bir miktar tekerlekli 
iskemle verildi ama bu kampanya, şirketleri atık malzemeleri toplamaktan 
kurtarmak için yaratılan bir senaryodan ibaret idi.
Önceki yazımızda anlattığımız üzere, çok seneler önce de benzer 
kampanyalarla insanlar; “sigara kutuları”, teneke coca cola kutularının “metal 
kapaklarını” toplamaya yönlendirilmişler ve böylece yabancı tütün ve colalı 
içecek tiryakiliği yaratılmıştı.
Bu ve benzeri aldatılmaların önüne geçmek için özenli olmak değil, 
uzman olmak dahi yetmez. 
Bunların önlenmesi devletin görevidir. Ancak bu konuda devlet görevini 
yerine getirmediği gibi bazılarında araç dahi olmaktadır. Bu yüzden de 
haksızlıklar devam etmektedir.
Bankaların çeşitli isimler altında aldığı haksız ücretler bunun en iyi 
örneklerinden biridir. Bankalar; mudilerinden, “ işleme ücreti” , “dosya parası” 
ve benzer isimler altında çeşitli paralar almaktadırlar. Milyonlarca kişiden 
kesilen bu paralar çok büyük ve haksız kazanca yol açmaktadır.
Bunlara süresi içinde itiraz eden bazı kişilerin paraları geri ödenmekte, 
dava açanlar mahkeme yolu ile paralarını geri almaktadırlar. Ancak vakti ve 
haberi olmayan milyonlarca kişinin parası, güvenerek parasını yatırdığı banka 
tarafından “içedilmektedir.”
Bunun önlenmesinin en kesin ve kestirme yolu, BDDK veya bir diğer üst 
birimin denetleme yaparak bu haksız paraların kesilmesine engel olmak ve buna 
aykırı işlem yapan bankalara ceza vermektir. Devlet bu görevini yapmadığı ve 
haksız kazanca göz yumduğu için bu yolsuzluk devam etmektedir.
Bir diğer benzer uygulama da, telefonlardan alınan “sabit ücret”, elektrik 
tüketiminden alınan “güç bedeli” dir. Bu iki işlem için bizzat açtığım dava da 
her iki uygulama iptal edilmesine rağmen, daha sonra tekrar ve değişik isimler 
altında devam ettirilmiştir. 
Bunlar yetmediği gibi, kullanılmayan elektrikten “kaçak elektrik bedeli” 
ve kullanılmayan su sarfiyatından “kayıp su bedeli” diye paralar alınmaktadır. 
Doğalgazdan ekmeğe kadar uzanan benzer örnekler çoğaltılabilir.
Mavi kapak benzeri bir boşluk ve kandırma olayı da peynirden yoğurda 
kadar gıda maddelerinin konduğu kaplarda, damacana, her türlü kozmetik ve pet 
ürün ambalajlarında yaşanmaktadır.
Bunu önlemek için 1988 yılında yapılan bir düzenlemeyle suların, 
yiyecek ve içeceklerin konduğu plastik kaplar birden yediye (1-7) kadar 
numaralandırılmıştır. Bu numaralar, zor görülmesi ve bulunamaması 
için genellikle şişelerin “tabanında” üçgen şeklinde bir “geri dönüşüm 
ambleminin” içinde bulunmaktadır.
Eğer bir markette, kafasını bir yoğurt kabının altına sokmuş, dikkatle 
inceleyen bir bayan görürseniz biliniz ki, o bilinçli bir annedir. Ve bu özeni 
kendisine “sinir küpü” olarak dönecektir.
Hiç numarası olmayan ve 7 veya 3 numaralı ambalajlardan kaçınmak 
gerekir. 1 numaralı şişeler tek kullanımlıktır, hiçbir şekilde yeniden 
kullanılmamalıdır. En masumu 5 numaralı olandır.
Gördüğünüz üzere “bizde numara çok” sıralansa boğaza köprü olurdu.
Av.A.Erdem Akyüz